Hiện trạng phát triển và xu hướng tương lai của ngành kim khí Trung Quốc
Từ những năm 1990, ngành kim khí Trung Quốc bước vào giai đoạn phát triển nhanh chóng, hiện nay đã trở thành quốc gia sản xuất sản phẩm kim khí lớn nhất thế giới. Tuy nhiên, so với các doanh nghiệp hàng đầu quốc tế, ngành trong nước vẫn còn khoảng cách rõ rệt về nghiên cứu phát triển sản phẩm, đổi mới công nghệ, xây dựng thương hiệu, quản lý vận hành, quy mô doanh nghiệp và năng lực tài chính.
Trong bối cảnh thị trường quốc tế biến động, ngành kim khí đối mặt với cả cơ hội và thách thức. Dự báo trong ngành cho rằng, đến năm 2010, trình độ sản xuất kim khí trong nước sẽ được nâng cao đáng kể, một số doanh nghiệp có thể lọt vào hàng ngũ tiên tiến quốc tế; đến năm 2020, toàn ngành dự kiến đạt trình độ tiên tiến quốc tế. Kết hợp với môi trường phát triển ngành, bài viết này phân tích hiện trạng ngành kim khí trong nước và xu hướng phát triển tương lai.

I. Hiện trạng phát triển ngành
Quy mô ngành tiếp tục mở rộng, xuất nhập khẩu nổi bật
Cùng với sự phát triển của các ngành hạ nguồn như xây dựng, trang trí, năng lực sản xuất ngành kim khí tăng trưởng ổn định. Năm 2004, tổng giá trị sản xuất ngành đạt 2500 tỷ nhân dân tệ, tổng kim ngạch xuất nhập khẩu sản phẩm kim khí đạt 31,22 tỷ USD, tăng 35,36% so với cùng kỳ. Trong đó, xuất khẩu đạt 24,132 tỷ USD, tăng 37,62%; nhập khẩu đạt 7,088 tỷ USD, tăng 28,17%. Nhờ lợi thế ngành và sức sống kinh tế, trong những năm sau đó, xuất nhập khẩu ngành luôn duy trì tốc độ tăng trưởng trên 30%, năng lực cạnh tranh quốc tế của sản phẩm không ngừng được nâng cao, vị thế của ngành trong nền kinh tế quốc dân ngày càng quan trọng.
Cơ cấu ngành điều chỉnh sâu rộng
Cơ cấu loại hình doanh nghiệp thay đổi, các doanh nghiệp tư nhân, cổ phần, liên doanh và doanh nghiệp nước ngoài phát triển nhanh chóng, doanh nghiệp tư nhân trở thành lực lượng chủ lực của ngành, tỷ trọng doanh nghiệp nhà nước và tập thể giảm. Đồng thời, các lĩnh vực chuyên ngành như kim khí trang trí xây dựng, kim khí không gỉ, kim khí an toàn phòng cháy phát triển nhanh, rào cản địa lý bị phá vỡ, cải cách doanh nghiệp cũng mang lại sức sống mới cho sự phát triển ngành.
Xuất hiện một loạt sản phẩm chất lượng cao
Thông qua nâng cấp sản phẩm và đổi mới công nghệ, trong nước đã phát triển một loạt sản phẩm nổi tiếng có khả năng cạnh tranh trên thị trường trong và ngoài nước như bộ tản nhiệt Sende, khóa Guli, Wuzhou, Bomin.
Cụm ngành và thị trường chuyên ngành dần trưởng thành
Sản xuất kim khí có đặc điểm tập trung theo khu vực, các cơ sở sản xuất chuyên nghiệp dần hình thành. Đến năm 2002, cả nước có hơn 2500 thị trường tổng hợp vật liệu xây dựng kim khí, doanh thu giao dịch hàng năm khoảng 2000 tỷ nhân dân tệ. Các thị trường kiểu quầy hàng truyền thống bắt đầu chuyển đổi nâng cấp, dần phát triển theo hướng siêu thị hóa, tinh tế hóa, chuyên nghiệp hóa.
Những điểm yếu hiện tại của ngành nổi bật
Nhìn chung, ngành kim khí Trung Quốc vẫn ở vị trí thấp trong chuỗi công nghiệp toàn cầu; chất lượng sản phẩm không đồng đều, hạn chế năng lực cạnh tranh tổng thể; ngành "coi trọng sản xuất, coi nhẹ lưu thông", hệ thống dịch vụ hỗ trợ phát triển chậm; đồng thời, số lượng thương hiệu độc lập có ảnh hưởng quốc tế còn ít.

II. Xu hướng phát triển ngành và triển vọng thị trường
Vị thế trung tâm sản xuất toàn cầu được củng cố thêm
Hệ thống hỗ trợ ngành của Trung Quốc hoàn thiện, lợi thế chi phí lao động rõ rệt, ngành kim khí có đặc điểm hướng ngoại nổi bật. Trong những năm gần đây, tốc độ tăng trưởng xuất khẩu sản phẩm kim khí liên tục cao hơn tốc độ tăng trưởng sản lượng và tiêu thụ nội địa, các loại sản phẩm chính như dụng cụ điện, dụng cụ cầm tay, kim khí xây dựng có xu hướng xuất khẩu tốt. Quy mô thị trường lớn và sức hấp dẫn ngành sẽ tiếp tục thúc đẩy các doanh nghiệp kim khí nước ngoài đến Trung Quốc thiết lập cơ sở sản xuất.
Đổi mới khoa học công nghệ trở thành động lực phát triển cốt lõi
Sản phẩm ngành không ngừng nâng cấp theo hướng nhẹ hơn, nhân văn hóa, nghệ thuật hóa, thiết kế và quy trình liên tục được tối ưu hóa. Với sự cạnh tranh thị trường ngày càng gay gắt, cuộc chiến giá đơn thuần khó duy trì, lợi nhuận bị thu hẹp. Ngày càng nhiều doanh nghiệp tăng cường đầu tư nghiên cứu phát triển, tạo ra sản phẩm khác biệt và năng lực cạnh tranh cốt lõi thông qua đổi mới công nghệ, khai thác tăng trưởng thị trường bằng công nghệ mới, loại sản phẩm mới, đạt được phát triển bền vững.
Thay đổi kênh phân phối tăng tốc, yêu cầu tiêu chuẩn không ngừng nâng cao
Một mặt, doanh nghiệp sản xuất tăng cường kiểm soát đầu cuối, tinh giản khâu lưu thông, kênh phân phối chuyển đổi theo hướng chuyên nghi